Jodium
Questi contenuti non sono ancora disponibili nella tua lingua.
In het kort
Section titled “In het kort”- Jodium is essentieel voor schildklierhormonen (T4 en T3)
- Zowel te weinig als te veel jodium kan de schildklier ontregelen
- Volwassenen: 150 mcg per dag, bij voorkeur via voeding
- In Nederland vooral uit brood (gejodeerd bakkerszout), zuivel en vis
- Vermijd routinegebruik van hoge doseringen zoals Lugol zonder indicatie
Waarvoor is jodium belangrijk?
Section titled “Waarvoor is jodium belangrijk?”Jodium is nodig voor de aanmaak van schildklierhormonen (T4 en T3). Deze hormonen helpen bij de regulatie van energiehuishouding, warmteproductie, hartslag, spijsvertering en stemming. Tijdens zwangerschap en vroege kinderjaren ondersteunt adequate jodiuminname de hersenontwikkeling van het kind.
Hoeveel is nodig?
Section titled “Hoeveel is nodig?”| Groep | Behoefte |
|---|---|
| Volwassenen | 150 mcg per dag |
| Zwangerschap | 220 mcg per dag |
| Borstvoeding | 290 mcg per dag |
| Bovengrens (langdurig) | 1.100 mcg per dag (voeding + supplementen) |
De American Thyroid Association adviseert om jodiumsupplementen (inclusief kelp en zeewier) met meer dan 500 mcg per dag bij routinegebruik te vermijden, tenzij er een duidelijke indicatie is en monitoring plaatsvindt.
Jodiumbronnen in voeding
Section titled “Jodiumbronnen in voeding”In Nederland komt jodium vaak vooral uit brood (via gejodeerd bakkerszout) en daarnaast uit zuivel. De meest praktische aanpak: kies een voedingspatroon dat bij je past en zorg dat er structureel een betrouwbare jodiumbron in zit.
| Bron | Toelichting |
|---|---|
| Brood | Bij veel mensen de belangrijkste bron; minder brood of brood zonder gejodeerd bakkerszout kan de inname verlagen |
| Zuivel en eieren | Kunnen relevant bijdragen, afhankelijk van gebruik |
| Zeevis en zeevruchten | Goede bron, vooral bij regelmatige consumptie |
| Gejodeerd keukenzout | Kan helpen, maar let op totale zoutinname (bloeddruk) |
| Zeewier | Kan extreem veel jodium bevatten en is onvoorspelbaar; wees terughoudend |
Wanneer is een supplement zinvol?
Section titled “Wanneer is een supplement zinvol?”Een supplement is niet standaard nodig. Overweeg het vooral bij aannemelijk lage inname of verhoogde behoefte:
- Je gebruikt structureel weinig of geen brood, zuivel of vis en geen gejodeerd zout
- Zwangerschap of zwangerschapswens, zeker bij een voedingspatroon met weinig jodiumbronnen
- Bij verdenking op schildklierontregeling: bespreek eerst diagnostiek; los dit niet op met hoge doseringen op eigen initiatief
Welk supplement?
Section titled “Welk supplement?”Kies bij voorkeur een supplement met een duidelijk doseerbare microgram-dosis, bijvoorbeeld 150 mcg per dag voor volwassenen. Bij zwangerschap wordt vaak gekozen voor een prenataal supplement dat jodium bevat, zodat de totale inname richting 220 mcg per dag uitkomt.
Vermijd als routine: Lugol en hoge-dosis jodium
Section titled “Vermijd als routine: Lugol en hoge-dosis jodium”Wanneer meten of contact opnemen?
Section titled “Wanneer meten of contact opnemen?”- Bij nieuwe hartkloppingen, onrust, tremor, slapeloosheid, onverklaard zweten of snelle pols: stop met extra jodium en laat dit beoordelen
- Bij aanhoudende klachten passend bij een trage schildklier (kouwelijkheid, obstipatie, trage hartslag, forse moeheid): bespreek TSH en vrij T4
- Bij bekende schildklierziekte of schildkliermedicatie: bespreek jodium (voeding en supplementen) altijd met de behandelaar
Veelgestelde vragen
Waarvoor is jodium nodig?
Jodium is essentieel voor de aanmaak van schildklierhormonen (T4 en T3). Deze hormonen helpen bij de regulatie van energiehuishouding, warmteproductie, hartslag, spijsvertering en stemming. Tijdens zwangerschap en vroege kinderjaren ondersteunt adequate jodiuminname de hersenontwikkeling van het kind.
Hoeveel jodium heb ik per dag nodig?
Volwassenen: 150 microgram (mcg) per dag. Bij zwangerschap 220 mcg en bij borstvoeding 290 mcg per dag. De bovengrens bij langdurig gebruik is 1.100 mcg per dag (voeding plus supplementen). Vermijd supplementen met meer dan 500 mcg per dag zonder indicatie.
Wat zijn de belangrijkste jodiumbronnen in voeding?
In Nederland komt jodium vooral uit brood (via gejodeerd bakkerszout) en zuivel. Vis, eieren en gejodeerd keukenzout dragen ook bij. Bij minder brood of brood zonder gejodeerd bakkerszout kan de inname dalen. Zeewier kan extreem veel jodium bevatten en is onvoorspelbaar.
Is Lugol-oplossing veilig als dagelijks supplement?
Nee, niet als routine. Lugol bevat jodium in milligrammen per druppel, terwijl de behoefte in microgrammen ligt. Hoge doseringen kunnen bij een kwetsbare schildklier hyper- of hypothyreoïde klachten uitlokken. Gebruik Lugol alleen op indicatie en met monitoring.
Wanneer moet ik contact opnemen met mijn arts?
Bij nieuwe hartkloppingen, onrust, tremor, slapeloosheid, onverklaard zweten of snelle pols: stop met extra jodium en laat dit beoordelen. Bij klachten passend bij een trage schildklier (kouwelijkheid, obstipatie, moeheid): bespreek TSH en vrij T4. Bij bekende schildklierziekte altijd afstemmen.
Medische Disclaimer: De informatie van Stichting Je Leefstijl Als Medicijn over leefstijl, ziektes en stoornissen mag niet worden opgevat als medisch advies. In geen geval adviseren wij mensen om hun bestaande behandeling te veranderen. We raden mensen met chronische aandoeningen aan om zich over hun behandeling goed door bevoegde medische professionals te laten adviseren.
Medical Disclaimer: The information provided by Stichting Je Leefstijl Als Medicijn regarding lifestyle, diseases, and disorders should not be construed as medical advice. Under no circumstances do we advise people to alter their existing treatment. We recommend that people with chronic conditions seek advice regarding their treatment from qualified medical professionals.