Choline
In het kort
Section titled “In het kort”- Voeding en leefstijl zijn de hoofdaanpak bij MASLD; supplementen zijn nooit de basis
- Choline is vooral relevant bij lage inname; bij normale inname is suppletie meestal niet nodig
- Belangrijkste bronnen: eieren, vis, vlees, soja en koolsoorten
- Als suppletie nodig is, heeft fosfatidylcholine (PC) de voorkeur boven ‘vrije choline’
- Bij TKB stijgt de choline-inname vaak vanzelf
Wat is choline?
Section titled “Wat is choline?”Choline is een essentiële voedingsstof met meerdere functies:
| Functie | Rol |
|---|---|
| Celmembranen | Bouwstof voor fosfolipiden (waaronder fosfatidylcholine) |
| Zenuwstelsel | Voorloper voor acetylcholine |
| Methylatie | Rol in methylatieprocessen |
| Lever | Helpt bij verpakken en transporteren van vet uit de lever |
Een duidelijk lage choline-inname kan leververvetting bevorderen.
Richtwaarden
Section titled “Richtwaarden”| Groep | Adequate inname (EFSA) |
|---|---|
| Volwassenen | 400 mg/dag |
| Zwangerschap | 480 mg/dag |
| Borstvoeding | 520 mg/dag |
Voeding eerst
Section titled “Voeding eerst”Belangrijke bronnen
Section titled “Belangrijke bronnen”| Categorie | Voorbeelden |
|---|---|
| Eieren | Met name de dooier (rijkste bron) |
| Vis | Vis, schaal- en schelpdieren |
| Vlees | Vlees, gevogelte, orgaanvlees (lever) |
| Zuivel | Variabel gehalte |
| Plantaardig | Soja, peulvruchten, koolsoorten |
Wanneer suppletie overwegen?
Section titled “Wanneer suppletie overwegen?”Suppletie is geen standaard. Overweeg alleen als er een duidelijke reden is dat voeding niet volstaat:
- Structureel weinig of geen cholinebronnen (vegan/vegetarisch zonder goede alternatieven, of sterke aversie voor eieren/vis/vlees)
- Zwangerschap/borstvoeding met lage inname, of specifiek medisch advies
Voorkeur: fosfatidylcholine
Section titled “Voorkeur: fosfatidylcholine”Als je aanvult, kies dan bij voorkeur fosfatidylcholine (PC), vaak geleverd als lecithine.
Hoge doseringen ‘vrije choline’ zijn meestal niet nodig als het doel is om een lage inname aan te vullen.
Praktische proefaanpak
Section titled “Praktische proefaanpak”| Stap | Aanpak | Duur |
|---|---|---|
| 1. Voeding optimaliseren | Bouw vaste cholinebronnen in | 2-4 weken |
| 2. Eventueel PC als proef | Alleen bij aanhoudend lage inname, start laag | 8-12 weken evalueren |
| 3. Stop | Als voortzetten niet nodig is | - |
Veiligheid
Section titled “Veiligheid”De veilige bovengrens (UL) voor volwassenen is 3500 mg choline per dag (voeding plus supplement).
Bij hoge inname kunnen klachten optreden:
- Diarree
- Zweten
- Lage bloeddruk
- ‘Visgeur’
Metabole basis bij MASLD
Section titled “Metabole basis bij MASLD”Richtpunt uit Europese richtlijnen bij MASLD en overgewicht:
| Doel | Gewichtsreductie |
|---|---|
| Afname levervet | minimaal 5% |
| Verbetering leverontsteking | 7-10% |
| Verbetering fibrose | minimaal 10% |
Leefstijlaanpak
Section titled “Leefstijlaanpak”- Voeding: onbewerkt/minimaal bewerkt; beperk suikerhoudende dranken en ultrabewerkte producten
- Beweging: combineer aerobe training en krachttraining; behoud spiermassa en neem herstel serieus
Veelgestelde vragen
Wat is choline?
Choline is een essentiële voedingsstof. Het is bouwstof voor celmembranen, voorloper voor acetylcholine en speelt een rol in methylatieprocessen. Voor de lever helpt het bij het verpakken en transporteren van vet uit de lever.
Hoeveel choline heb ik nodig?
EFSA hanteert voor volwassenen een adequate inname van 400 mg per dag. Tijdens zwangerschap is dit 480 mg en bij borstvoeding 520 mg.
Welke voeding bevat choline?
Vooral eieren (met name de dooier), vis, schaal- en schelpdieren, vlees en gevogelte. Plantaardig: soja, peulvruchten en koolsoorten. Bij TKB stijgt de choline-inname vaak vanzelf.
Moet ik choline slikken bij een vette lever?
Nee, 'ik heb MASLD dus ik moet choline nemen' is geen indicatie. Voeding en leefstijl zijn de hoofdaanpak. Choline is alleen relevant bij structureel lage inname. De grootste winst komt van metabole verbetering.
Welke vorm choline is het beste als supplement?
Als je aanvult, kies dan bij voorkeur fosfatidylcholine (PC), vaak geleverd als lecithine. Hoge doseringen 'vrije choline' zijn meestal niet nodig.
Wat zijn bijwerkingen van te veel choline?
Bij hoge inname kunnen klachten optreden zoals diarree, zweten, lage bloeddruk of 'visgeur'. De veilige bovengrens is 3500 mg per dag (voeding plus supplement).
Medische Disclaimer: De informatie van Stichting Je Leefstijl Als Medicijn over leefstijl, ziektes en stoornissen mag niet worden opgevat als medisch advies. In geen geval adviseren wij mensen om hun bestaande behandeling te veranderen. We raden mensen met chronische aandoeningen aan om zich over hun behandeling goed door bevoegde medische professionals te laten adviseren.
Medical Disclaimer: The information provided by Stichting Je Leefstijl Als Medicijn regarding lifestyle, diseases, and disorders should not be construed as medical advice. Under no circumstances do we advise people to alter their existing treatment. We recommend that people with chronic conditions seek advice regarding their treatment from qualified medical professionals.