Informeren
Dieser Inhalt ist noch nicht in deiner Sprache verfügbar.
Bron: Handreiking Online Gedrag | Coalitie Leefstijl in de Zorg
De strategie Informeren richt zich op het Weten: patiënten moeten weten wat te doen en het nut ervan inzien. Dit hoofdstuk behandelt vier technieken.
1. Begrijpelijk informeren (basistechniek)
Section titled “1. Begrijpelijk informeren (basistechniek)”Gebruik eenvoudige taal (B1)
Section titled “Gebruik eenvoudige taal (B1)”- Schrijf korte, eenvoudige zinnen
- Gebruik actieve werkwoorden
- Vermijd moeilijke woorden en jargon
- Gebruik bullet points voor toegankelijkheid
Gebruik visuals en infographics
Section titled “Gebruik visuals en infographics”- Kies beeldmateriaal dat de tekst ondersteunt
- Maak schema’s of visuele overzichten (Venn-diagram, concept map, stroomdiagram)
Structuur en leesbaarheid
Section titled “Structuur en leesbaarheid”- Zorg voor een heldere opbouw met duidelijke kopjes
- Gebruik korte paragrafen
- Plaats belangrijkste informatie aan begin en eind
- Deel grote hoeveelheden informatie op in kleine stukken (chunks)
Personalisatie
Section titled “Personalisatie”- Stuur persoonlijke communicatie op naam
- Sluit aan bij de fase waarin de patiënt zit
- Pas tone of voice aan op de doelgroep
- Bied informatie aan in verschillende talen indien nodig
Betrouwbaarheid
Section titled “Betrouwbaarheid”- Gebruik betrouwbare bronnen (zorgverleners, zorginstellingen, kenniscentra)
- Stimuleer actief leren door kennistests in te zetten
- Geef direct feedback bij fouten
2. Risicocommunicatie
Section titled “2. Risicocommunicatie”Met risicocommunicatie geef je patiënten informatie over potentiële (persoonlijke) risico’s, zoals bijwerkingen of lange termijn risico’s van ongezond gedrag.
Soorten risico’s
Section titled “Soorten risico’s”| Type | Beschrijving |
|---|---|
| Persoonlijk risico | Kans × ernst van een gezondheidsrisico |
| Vergelijkend risico | Hoe verhoudt het risico zich tot het gemiddelde? |
| Cumulatief risico | Risico dat toeneemt over tijd |
Methodische eisen
Section titled “Methodische eisen”Gebruik absolute getallen in plaats van percentages:
- Goed: “25 van de 100 patiënten krijgen huiduitslag”
- Fout: “25% van de patiënten krijgt huiduitslag”
Gebruik pictogrammen om risico’s visueel te maken - dit helpt bij besluitvorming.
Presenteer alleen essentiële informatie voor de besluitvorming van de patiënt.
Stappenplan
Section titled “Stappenplan”- Geef het risico weer in absolute getallen/frequenties
- Gebruik visuele elementen om begrip te bevorderen
- Laat zien hoe risico’s over tijd toe- of afnemen
- Geef een samenvattend overzicht met alle risico’s en voordelen
- Bied een handelingsperspectief om het risico te verminderen
Voorbeelden
Section titled “Voorbeelden”- Risico’s van roken | ROKENinfo.nl
- Diabetes risicotest | Diabetes Fonds
- Verklein jouw kans op kanker | KWF
3. Normatieve feedback
Section titled “3. Normatieve feedback”Normatieve feedback is een vorm van feedback waarbij het gedrag van een persoon vergeleken wordt met een norm of referentiegroep.
Soorten normen
Section titled “Soorten normen”| Type | Beschrijving | Voorbeeld |
|---|---|---|
| Gezondheidsnorm | Officiële richtlijn | ”Het advies is max 2 glazen alcohol per dag” |
| Groepsnorm | Gedrag van vergelijkbare personen | ”Mensen van jouw leeftijd drinken gemiddeld…” |
Stappenplan
Section titled “Stappenplan”- Vraag naar huidige gedrag - Laat de patiënt nadenken over eigen gedrag
- Geef de norm aan - Gezondheidsnorm of groepsnorm
- Toon het verschil - Maak de kloof zichtbaar tussen huidig gedrag en norm
Voorbeelden
Section titled “Voorbeelden”- Wat drink jij? | Van Keulen et al.
- Schijf van Vijf | Voedingscentrum
- Beweegrichtlijnentest | Kenniscentrum Sport
4. Argumenten
Section titled “4. Argumenten”Argumenten voor leefstijlverandering kunnen iemand overtuigen van de voordelen van gezonder gedrag.
Methodische eisen
Section titled “Methodische eisen”Argumenten moeten sterk zijn:
- Bied nieuwe, relevante informatie
- Sluit aan bij waarden en overtuigingen van de doelgroep
- Maak argumenten concreet en specifiek
Eenzijdig vs. tweezijdig:
- Eenzijdig: alleen voordelen noemen - werkt bij mensen die al positief zijn
- Tweezijdig: ook nadelen noemen - werkt bij sceptische mensen en verhoogt geloofwaardigheid
Stappenplan
Section titled “Stappenplan”- Sluit qua argumenten aan bij jouw doelgroep en zorg voor herkenning
- Beschrijf de gewenste uitkomst (stoppen met roken, meer bewegen, etc.)
- Geef concrete voordelen die relevant zijn voor deze persoon
- Weerleg eventuele tegenargumenten
- Gebruik testimonials of ervaringsverhalen
- Verbind argumenten aan persoonlijke doelen
- Vermijd overdrijving - dit wekt wantrouwen
Wetenschappelijke onderbouwing
Section titled “Wetenschappelijke onderbouwing”- Kools, M., et al. (2006). The effect of graphic organizers on subjective and objective comprehension of a health education text. Health Education & Behavior, 33(6), 760-772.
- Lustria, M.L.A., et al. (2013). A meta-analysis of web-delivered tailored health behavior change interventions. Journal of Health Communication, 18, 1039-1069.
- Petty, R.E., et al. (2009). The elaboration likelihood model of persuasion. Emerging theories in health promotion practice and research.
Dit artikel is afkomstig uit: Handreiking Online Gedrag (PDF)
Gepubliceerd door Coalitie Leefstijl in de Zorg, februari 2025
Medische Disclaimer: De informatie van Stichting Je Leefstijl Als Medicijn over leefstijl, ziektes en stoornissen mag niet worden opgevat als medisch advies. In geen geval adviseren wij mensen om hun bestaande behandeling te veranderen. We raden mensen met chronische aandoeningen aan om zich over hun behandeling goed door bevoegde medische professionals te laten adviseren.
Medical Disclaimer: The information provided by Stichting Je Leefstijl Als Medicijn regarding lifestyle, diseases, and disorders should not be construed as medical advice. Under no circumstances do we advise people to alter their existing treatment. We recommend that people with chronic conditions seek advice regarding their treatment from qualified medical professionals.